Giảm phân

Cập nhật lúc : 16 : 47 17-07-2015 Mục tin : Sinh học lớp 12

Giảm phân là quá trình phân bào tạo ra các giao tử đơn bội.
Giảm phân gồm hai quá trình phân bào: giảm phân 1 và giảm phân 2. Quá trình giảm phân diễn ra như thế nào. Giảm phân có ý nghĩa gì ?

I. GIẢM PHÂN 

Khác với nguyên phân, giảm phân là quá trình phân bào chỉ xảy ra ở các tế bào sinh dục chín (tế bào sinh tinh và sinh trứng), kết quả của giảm phân là tạo ra các giao tử (tinh trùng hoặc trứng) mang một nửa bộ nhiễm sắc thế của tế bào mẹ ban đầu . 

Bạn đang đọc: Giảm phân

Mở rộng :

  • Với khung hình lưỡng bội ( 2 n ), tế bào sinh dục giảm phân thông thường thì sẽ tạo ra giao tử có bộ NST đơn bội n
  • Với trường hợp khung hình đa bội ( 4 n ) giảm phân binh thường sẽ tạo ra giao tử có bộ NST ( 2 n )
  • Với khung hình đa bội lẻ thường bất thụ và không tạo ra giao tử .

II. DIẾN BIẾN QUÁ TRÌNH GIẢM PHÂN 

Quá trình giảm phân điễn ra như thế nào để những tế bao khởi đầu tạo ra hai tế bào con mang 50% bộ NST của tế bào mẹ khởi đầu ?Quá trình giảm phân được chia thành hai quá trình liên tục nhau là giảm phân I và giảm phân II. Diến biến của từng kì, sự đổi khác số lượng và trạng thái NST trong những kì của quy trình giảm phân được diễn đạt bởi bảng sau

Bảng : Mô tả diễn biến của quá trình giảm phân trong tế bào 

Kì trung gian I :  ADN nhân đôi ở pha S, pha G 2 tế bào chuẩn bị các chất cần thiết cho quá trình phân bào. Kết thúc kì trung gian tế bào có bộ NST 2n kép.

Giảm phân 1

Hình minh họa

Kì đầu 1

NST kép mở màn đóng xoắn, co ngắn .
Các cặp NST thể kép trong cặp tương đương bắt cặp theo chiều dọc, tiếp hợp với nhau và trao đổi chéo xảy ra giữa hai cromatit không cùng chị em .
Cuối kì đầu hai NST kép tách nhau ra .
Màng nhân và nhân con tiêu biến

Kì giữa 1

NST liên tục co xoắn cực lớn, NST có hình thái đặc trưng cho loài
Thoi vô sắc đính vào tâm động ở một bên của NST .
Các cặp NST tương đương tập trung chuyên sâu và thành 2 hàng ở mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào .

Kì sau 1

Các cặp NST kép tương đương chuyển dời độc lập về hai cực của tế bào và chúng phân li độc lập với nhau .

Kì cuối 1

Sau khi vận động và di chuyển về hai cực của tế bào NST khởi đầu dãn xoắn, màng nhân và nhân con hình thành
Thoi vô sắc tiêu biến, màng nhân và nhân con Open

Kết quả

Từ 1 tế bào mẹ có 2 n NST kép sinh ra 2 tế bào con có bộ NST n kép

Kì trung gian II : Sau khi kết thúc giảm phân  tế bào con  tiếp tục đi vào giảm phân 2 mà không nhân đôi NST. Trong tế bào có n NST kép

                         Giảm phân 2

Hình minh họa

Kì đầu 2
NST khởi đầu đóng xoắn
Màng nhân và nhân con tiêu biến
Thoi vô sắc Open

    

Kì giữa 2
NST kép co xoắn cực lớn và tập trung chuyên sâu 1 hàng trên mặt phẳng xích đạo của thoi vô sắc .
Thoi vô sắc dính vào 2 phía của NST kép
Kì sau 2
NST tách nhau tại tâm động trượt trên thoi vô sắc vận động và di chuyển về hai cực tế bào .
Kì cuối 2
NST dãn xoắn. Màng nhân và nhân con Open, màng tế bào hình thành. Tạo ra hai tế bào con .
Kết quả
Từ 1 tế bào có n NST kép tạo ra 2 tế bào mang bộ NST n đơn

Kết quả của giảm phân :

Từ 1 tế bào mẹ có 2 n NST kép tạo ra 4 tế bào con có bộ NST n đơn .Ở giới đực :

  • Không xảy ra hoán vị gen thì 1 tế bào sinh tinh giảm phân thông thường sẽ tạo ra 4 tinh trùng ( n ) trong đó có 2 loại tinh trùng có kiểu gen khác nhau .
  • Hoán vị gen thì 1 tế bào sẽ tạo ra 4 loại tinh trùng có kiểu gen khác nhau .

Ở giới cái : Tế bào sinh trứng luôn chỉ tạo ra 1 tế bào trứng ( n ) và 3 thể khuynh hướng ( n )

Ý nghĩa của giảm phân :

Nhờ sự phân li độc lập, tổ hợp tự do của các NST, hiện tượng trao đổi đoạn và hoán vị gen đã tạo ra tính đa dạng và phong phú cho giao tử, từ đó xuất hiện các biến dị tổ hợp ở thế hệ sau.

Tất cả nội dung bài viết. Các em hãy xem thêm và tải file chi tiết dưới đây:

Luyện Bài tập trắc nghiệm môn Sinh lớp 12 – Xem ngay

Source: https://lava.com.vn
Category: Hỏi Đáp